Loading...

- LATEST EVENTS -
สภาพภูมิประเทศบ้านขุนสมุทรจีน

"ชุมชนบ้านขุนสมุทรจีน" ต.แหลมฟ้าผ่า จ.สมุทรปราการ เป็นชุมชนที่ตั้งอยู่ห่างจากกทม. เพียงไม่ถึงชั่วโมง แต่กลับมีสภาพภูมิประเทศที่ต่างจากเมืองหลวงราวกับหลุดไปอยู่อีกโลก (การันตีด้วยเสียงร้องอุทานของเพื่อนๆ ทีมงานหลายคนที่เพิ่งเคยมาสัมผัสกับสถานที่แห่งนี้เป็นครั้งแรก)

ที่เป็นเช่นนั้นก็เพราะว่าสิ่งที่เราเห็นตรงหน้าคือผืนแผ่นดินที่รายล้อมไปด้วยน้ำทะเลสลับกับต้นไม้นานาพันธุ์ที่พากันเกาะก่ายร่ายกิ่งทอดแนวยาวไปตามแนวหน้าดินที่มีลักษณะเป็นดินเลน ดูๆ ไปชุมชนแห่งนี้ก็มีลักษณะแทบไม่ได้ต่างอะไรจากเกาะกลางน้ำ ยิ่งมีไอทะเลที่พัดพาเอาความเค็มหากแต่ว่าสดชื่นมาปะทะผิวกายเป็นการทักทายผู้มาเยือนอย่างเสมอภาคอย่างนี้ด้วยแล้ว ยิ่งทำให้พวกเรารู้สึกตื่นเต้นและตื้นตันไปกับความงามอันลึกลับของสภาพภูมิประเทศของชุมชนบ้านขุนสมุทรจีน

อันที่จริงสาเหตุที่ชุมชนแห่งนี้มีสัดส่วนของผืนน้ำมากกว่าผืนดินอย่างเห็นได้ชัด นั่นก็เป็นเพราะน้ำทะเลได้กัดเซาะหน้าดินจนกระทั่งผืนดินที่เคยเป็นที่อยู่ที่กินของชาวบ้านลดน้อยถอยลงไปอย่างต่อเนื่อง ซึ่งนับว่าเป็นปัญหาที่ชุมชนบ้านขุนสมุทรจีนเผชิญกันมานานนับสิบนับร้อยปี

“พี่เอ๊ะ” (แกนนำกลุ่มอนุรักษ์และปราชญ์ชุมชน) ได้ช่วยขยายความถึงสาเหตุที่พื้นดินถูกน้ำทะเลกัดเซาะอย่างรวดเร็วให้พวกเราฟังว่า การขุดเจาะน้ำบาดาลในปริมาณที่มากนั้น ยิ่งทำให้พื้นใต้ดินเกิดเป็นโพรงและทำให้แผ่นดินทรุดตัวลง ส่งผลให้น้ำสามารถกัดเซาะแผ่นดินได้โดยง่ายในท้ายที่สุด

กลับมาที่สภาพแวดล้อมโดยรอบที่พวกเราชาวทีมงานสังเกตเห็นได้ทันทีอีกอย่างหนึ่งก็คือ "บ่อกุ้ง" (หรือที่ชาวบ้านเรียกกันว่า "วังกุ้ง") ซึ่งมีลักษณะเป็นคันดิน คั่นแบ่งผืนน้ำออกเป็นล็อคๆ ทอดข้ามด้วยสะพานที่ทำจากแผ่นไม้สองซีกตอกติดกันไว้เป็นทางเดินที่ชาวบ้านทำกันเอง สลับกับระแนงไม้ที่วางต่อกันไว้อย่างเป็นระเบียบ บ้างก็ทำจากซีเมนต์บอร์ด ยิ่งทำให้มวลเสน่ห์ของชุมชนอัดแน่นยิ่งขึ้นไปกว่าเดิม มาทราบทีหลังว่าส่วนมากชาวบ้านเขาก็จะใช้วังกุ้งนี่แหละ เป็นเครื่องแบ่งอาณาบริเวณของเจ้าของที่แต่ละคน และด้วยความที่วังกุ้งของที่นี่กินพื้นที่ค่อนข้างยาว ตั้งแต่ต้นหมู่บ้านไปจนสุดหมู่บ้าน แล้วยังแบ่งออกเป็นล็อคๆ อีกหลายส่วน แถมยังมีลักษณะเป็นดินเลนที่ยากต่อการขับขี่ยวดยานพาหนะ เราก็ชักเริ่มสงสัยแล้วว่าชาวบ้านแถวนี้เขาเดินทางสัญจรกันยังไง ครั้นเราจะลองแว๊นซ์มอเตอร์ไซค์บนคันดินที่มีความกว้างไม่เกิน 2-3 เมตรก็กลัวว่าจะพาเครื่องยนต์ลงไปจับกุ้งให้เขินกันเล่นๆ... แค่คิดก็หวาดเสียวแล้ว เมื่อสังเกตดูจึงได้รู้ว่าชาวบ้านส่วนใหญ่ที่เป็นเด็กหรือผู้ที่อยู่ในวัยประมาณ 40+ เขามักนิยมใช้วิธีเดินทางกันด้วยเรือ ควบคู่ไปกับการสัญจรทางบก ซึ่งหลักๆ แล้วก็คือวิธีสุดคลาสสิคอย่างการเดินเท้านั่นเอง ที่จริงก็ไม่เพียงแค่เด็กๆ กับผู้สูงอายุหรอกที่เดินกันจนเป็นเรื่องปกติ หนุ่มๆ สาวๆ เองก็ยังเดินอย่างกระฉับกระเฉงให้เห็นกันทั่วไป เรียกได้ว่าเป็นวิธีสัญจรท็อปฮิตของชาวบ้านที่นี่เลยทีเดียว ส่วนการปั่นจักรยานหรือการขี่รถมอเตอร์ไซค์นั้นก็ใช่ว่าจะไม่มีเลย กลุ่มวัยรุ่นหรือวัยทำงานที่ยังสายตาดีและเติบโตคุ้นเคยมากับการขี่มอเตอร์ไซค์ (เกือบจะวิบาก) แบบนี้ตั้งแต่เล็ก ก็ยังพอมีให้เห็นอยู่บ้างเหมือนกัน

เมื่อเดินทางไปถึงจุดที่เป็นป่าชายเลน สิ่งที่เซอร์ไพรส์พวกเรา (อะเกน) นั่นก็คือการที่จู่ๆ ก็ได้เห็นสถานตากอากาศบางปู! ตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกของหมู่บ้านขุนสมุทรจีน เยื้องไปอีกนิดก็มองเห็นเขาสามมุก จ. ชลบุรี โอ้ว! นี่มันอะไรกันนี่!! ตบท้ายเซอร์ไพรส์แบบคอมโบ้เซ็ทอีกทีด้วย "เขาเพชรบุรี" ที่ตั้งอยู่ทางฝั่งทิศตะวันตก! (ตรงข้ามกับบ้านขุนสมุทรจีน) แต่อนิจจา...วันใดที่ PM2.5 มาเยือนหนาแน่น วันนั้นเราก็จะอดเห็นส่วนนี้ไปเลยแหละ

และด้วยความที่ลักษณะภูมิประเทศของบ้านขุนสมุทรจีนมีลักษณะเป็น “อ่าวกอไก่” ซึ่งตั้งอยู่บริเวณปากทะเลอ่าวไทยตอนบน ทำให้พื้นที่บริเวณนี้กลายเป็นที่รองรับน้ำจากหลายแห่งและเป็นแหล่งรวมสัตว์ทะเลที่อุดมสมบูรณ์ไปโดยปริยาย เนื่องจากสัตว์ต่างๆ จะได้รับสารอาหารที่ไหลมาจากแม่น้ำถึง 5 สาย ได้แก่ แม่น้ำบางปะกง, แม่น้ำเจ้าพระยา, แม่น้ำท่าจีน, แม่น้ำแม่กลอง และแม่น้ำเพชรบุรี โดยเราจะเห็นสัตว์ท้องถิ่นจำนวนมากที่ผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนกันโผล่หน้าออกมาทักทายนักท่องเที่ยวอย่างคับคั่ง ไม่ว่าจะเป็นปูก้ามดาบ, กุ้งดีดขัน, ปลากระจัง หรือแม้กระทั่งตัวตะกวดก็ยังมีให้เห็นประปราย (แต่รายหลังนี้ค่อนข้างขี้อาย ส่วนมากจะหลบอยู่แต่ในโพรง)

แน่นอนว่าในความโชคดีของความเป็นอ่าวกอไก่ ก็ย่อมมีโชคร้ายที่มาพร้อมกับสายน้ำ นั่นก็คือ “ขยะทะเล” ที่ถูกลมทะเลพัดพามาจากประเทศเพื่อนบ้านและจังหวัดอื่นๆ ทางตอนใต้ของประเทศไทยในปริมาณหลายตัน "ผู้ใหญ่โพธิ์" เล่าให้เราฟังว่าการจะกำจัดขยะเหล่านี้ให้หมดไปนั้นเป็นเรื่องที่เกินกว่ากำลังของคนในหมู่บ้านจะทำได้ เนื่องจากกระแสน้ำได้พัดพาเอาขยะเข้ามาใหม่อยู่ตลอดเวลา ในขณะที่ขยะเก่าก็ยังหาทางขนส่งออกไปไม่ได้ เพราะค่าใช้จ่ายในการเดินทางเข้าออกชุมชนค่อนข้างสูง อีกทั้งกำลังชาวบ้านก็ยังมีไม่เพียงพอเมื่อเทียบกับปริมาณขยะที่เกิดขึ้นใหม่ในแต่ละวัน

และนี่คือที่มาของคำอุทานจากทีมงานตั้งแต่ก้าวแรกที่ลงจากรถ และยังคงอุทานออกมาอีกเป็นระยะๆ เมื่อได้เดินสำรวจพื้นที่โดยรอบ...

 

อัปเดตกิจกรรม
วันและเวลา
อาทิตย์, 4 เมษายน 2564

สถานที่
บ้านขุนสมุทรจีน อ. พระสมุทรเจดีย์ จ. สมุทรปราการ

รูปแบบกิจกรรม
บทความ

ภาษา
ไทย

แท็ก
-


กิจกรรมที่เกี่ยวข้อง
ศิลปะ นวัตวิถี และเทคโนโลยีเพื่อสาธารณะ
"...พอมาร่วมกันทั้งหมด มันต้องเปลี่ยนแปลงได้ ถ้ามันไม่เปลี่ยนแปลงแสดงว่ามีความผิดปกติในสังคมอย่างมาก”
EVENT DATE | 24 July 2021
ถ่ายทอดศิลป์สู่ถิ่นชุมชน - ผลกระทบต่อชุมชนในระยะยาว
การทำงานในพื้นที่ชุมชนย่อมมีความละเอียดอ่อน ทั้งในแง่ของพื้นที่และในแง่ของบุคคล ทำให้เรามักจะโฟกัสไปที่การทำการบ้านเกี่ยวกับสองตัวแปรหลักนี้ โดยละเลยผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นกับชุมชนในระยะยาวจากการทำงานของเรา
EVENT DATE | 17 July 2021
ถ่ายทอดศิลป์สู่ถิ่นชุมชน
เจาะลึกกระบวนทัศน์การทำงานศิลปะในพื้นที่ชุมชน กับ 3 ศิลปินผู้เข้าร่วมโครงการ OSAP และวิธีดูแลรักษาสภาพชิ้นงานเพื่อไม่ให้กลายเป็น "ขยะ" ของชุมชน
EVENT DATE | 17 July 2021
เที่ยวทิพย์ 1 วัน กับบ้านขุนสมุทรจีน
ทีมงาน OSAP และคุณวัชรพล แดงสุภา (นักอนุรักษ์อิสระ) ขออาสาพาทุกท่านไปเที่ยวทิพย์กันที่บ้านขุนสมุทรจีน พร้อมเยี่ยมชมสถานที่ Unseen ที่น่าสนใจและยังไม่เคยมีใครพูดถึงมาก่อน
EVENT DATE | 27 June 2021
The essentials of Arts engagement - เทปบันทึกภาพ
บันทึกภาพงานเสวนา "ศิลปะกับการมีส่วนร่วม (The essentials of Arts engagement)" (ไม่มีเสียงแปล)
EVENT DATE | 28 May 2021
บทสะท้อนของชุมชนที่หายไปในทัศนะของผู้ดำเนินรายการ
ย้ายบ้านบ่อย “ไม่ใช่เพราะความรวย แต่เป็นความซวยของชีวิต”
EVENT DATE | 16 May 2021
According for the Future (Bosch’s Premonition)
ภาพวาดเลียนแบบ Garden of Earthly Delight ของ Hieronymus Bosch ในแบบที่ไม่เสร็จ
EVENT DATE | 21 April 2016
The Temptation of Ability
ชิ้นส่วนโบรชัวร์ผลิตภันฑ์อาหารจาก supermarket ที่ต่างๆ ทั่วโลก
EVENT DATE | 21 April 2016
Do we still fall in love with the Nightmare ?
VDO document เกี่ยวกับหายนะในที่ต่างๆ รูปแบบต่างๆ
EVENT DATE | 21 April 2016
Ash Heart Project (version 2)
ขี้เถ้าที่นำมาปั้นเป็นรูปหัวใจ
EVENT DATE | 15 November 2015
WRONG ACTIVITY
นิทรรศการศิลปะที่แฝงคำถามถึงการเมือง สังคม แนวคิดชาตินิยม และข้อจำกัดของมนุษย์
EVENT DATE | 4 August 2012
Counter Country
หลอดไฟฟลูออเรสเซนต์ที่ใกล้หมดอายุแปะสติ๊กเกอร์ใสมีสีเหมือนกับธงชาติไทย
EVENT DATE | 4 August 2012
Necker’s Cube
เข็มเย็บผ้าที่ตอกเอาด้านปลายแหลมขึ้น ต่อกันเป็นรูปโครงรูปทรงสี่เหลี่ยม โดยมีแมลงด้วงดินชนิดหนึ่งอยู่ภายใน
EVENT DATE | 4 August 2012
Hocus-Pocus
เศษกระจกนิรภัยจำนวนมากจาก Central World Plaza บางชิ้นมีคราบเขม่าควัน
EVENT DATE | 4 August 2012
Long Distance
ลูกบอลยางรูปลูกโลกขนาด 10 เซนติเมตร เคลือบสีขาวเว้นไว้เฉพาะแผนที่ประเทศไทยที่เป็นสี วางอยู่บนชิ้นกระจกที่แตกจาก Central World Plaza
EVENT DATE | 4 August 2012
GOLEM PROJECT
นำขี้เถ้ามาปั้นเป็นอวัยวะ
EVENT DATE | 23 April 2011
ASH HEART PROJECT (version 1)
รูปปั้นหัวใจที่สร้างสรรค์จากการหลอมรวมขี้เถ้าของสิ่งมีชีวิต 270 สายพันธุ์สู่หัวใจ 270 ดวง
EVENT DATE | 1 January 2007

สำรวจแท็ก
ArchiveThailandCommunityartsArtopensourceartperformanceศิลปะสื่อผสมคนพลัดถิ่นBACCปัญหาขยะธรณีวิทยาInstallation ArtChaingmaiศิลปินKhunsamutchinถอดบทเรียนSeminarMixed Media ArtOSAPศิลปะเฉพาะที่Environmentขี้เถ้าART CENTRE UNIVERSITY (Wang Thapra)ศิลปะชุมชนArtist1PROJECTSประติมากรรมการยัดไส้การเย็บศิลปะกับชุมชนชนบททุนนิยมการถักทอศิลปะกับการมีส่วนร่วมสิ่งมีชีวิตVerbeke FoundationประเทศไทยKoreanN22NOTOPIAความยั่งยืนศิลปะจัดวางชีวิตในเมืองของแรงงานแรงงานTentacles Galleryสิ่งแวดล้อมStitchMiexd Media Artการย้ายถิ่นTentacles Gallery N22KF Galleryการปนเปื้อนกัมมันตภาพรังสีวัฒนธรรมRamyonGemstreasureBangkok art biennale 2020HOULAMPONGTaipei biennialRight to Clean Air - The Art Exhibitionสิ่งมีชีวิตในเมืองกับในแม่น้ำสัมภาระCultureBangkok Art and Culture CenterเสวนาหัวลำโพงBaanTuk Art centerศิลปะVDO and Object installationปะติมากรรมสังคมBangkok Art BiennaleIn the dream I look out to see only the starนิทรรศการ Uncertainty of ParadiseBangkok University Gallery (BUG)วัสดุที่พบได้ทั่วไปTaipei Fine Art Museum Taipeอีสานศิลปะการจัดวางบ้านขุนสมุทรจีนรามยอนการโยกย้ายถิ่นฐานชุมชนบ้านขุนสมุทรจีนการท่องเที่ยวGOLEM PROJECTนิทรรศการ Monstrous PhenomenonSculptureร้านอาหารรถเข็นแรงงานก่อสร้างRichard Koh Project GalleryเกาหลีGallery VERระบบนิเวศโครงสร้างทางธรณีวิทยาเมืองเที่ยวทิพย์การออกแบบAssimilate exhibitionปัญหากัดเซาะSculpture Artแรงงานข้ามชาติศิลปะและชุมชนFound objectWrong ActivityInstallation Art xYenakart VillaInstallation Art xMixed Media Art xBACC xศิลปะจัดวาง xศิลปะสื่อผสมนิทรรศการ NOTOPIAInstallation Art xTaipei biennial xTaipei Fine Art Museum Taipe xครงสร้างทางธรณีวิทยานิทรรศการ Somewhere…… (Not here) ที่......ที่ไม่ใช่ที่นี่
EVENT SCHEDULE
OPEN SOURCE’S ARCHIVE
04 | 2021
04 | 2021
04 | 2021
12 | 2019